Rynek hotelarski 1990-2010
W ci±gu 20 ostatnich lat w Polsce przyby³o ponad 1,2 tys. hoteli i niemal 100 tys. miejsc noclegowych w hotelach. Za daty graniczne, oznaczaj±ce powrót gospodarki rynkowej do bran¿y hotelarskiej w Polsce przyjmuje siê otwarcie hotelu Marriott w Warszawie w pa¼dzierniku roku 1989 oraz powrót do w³a¶ciciela hotelu Pollera w Krakowie zagarniêtego przez PRL w latach 50., co mia³o miejsce 16 stycznia 1990 roku.
Spo¶ród prywatnych inwestorów polskich w rynek hoteli inwestowa³y: rodzina Likusów (Likus Hotele&Restauracje) - ponad 360 mln z³, Tadeusz Go³êbiewski (Hotele Go³êbiewski) - ok. 350 mln z³, Ma³gorzata Chechliñska (Grupa Trip) - ok. 250 mln z³ i Andrzej Dowgia³³o (Grupa Anders) - ok. 150 mln z³. Takie s± wyniki z podsumowania 20 lat wolnego rynku w bran¿y hotelarskiej, przygotowanego przez miesiêcznik "Hotelarstwo" i Instytut Hotelarstwa.
Spo¶ród sieci hotelowych, najwiêcej bo ponad 900 mln z³, w³o¿yli inwestorzy w obiekty funkcjonuj±ce pod markami sieci Starwood (Sheraton, Westin, Le Meridien). Sieæ Orbis/Accor wyda³a na inwestycje ponad 700 mln z³, za¶ norweski Qubus ok. 300 mln z³.
Na pocz±tku roku 2010 w Polsce funkcjonowa³o 1809 hoteli, z których ok. 0,5-proc. jest w³asno¶ci± Pañstwa. Dysponuj± one przesz³o 158 tys. miejsc noclegowych. Za prezydentury Lecha Wa³êsy, w roku 1992, w Polsce funkcjonowa³y 593 hotele o ³±cznej liczbie 64,7 tys. miejsc noclegowych. W tym okresie udzia³ pañstwa w ogólnej liczbie hoteli wynosi³ 43,3 proc. Sektor spó³dzielczy mia³ 40,7 proc. rynku, za¶ w rêkach prywatnych znajdowa³o siê 16 proc. hoteli. Najgorzej by³o w roku 1970, w okresie "schy³kowego Gomó³ki", do pañstwa nale¿a³o 76,2 proc. hoteli. W rêkach prywatnych pozostawa³o 8,6 proc. ogólnej liczby hoteli, natomiast do sektora spó³dzielczego nale¿a³o 15,2 proc. hoteli.
Jeszcze niewiele ponad 20 lat temu hotele w Polsce by³y "towarem" reglamentowanym. Od lat 50., kiedy upañstwowiono lub uspo³eczniono niemal wszystkie wiêksze obiekty noclegowe, przekazuj±c je w rêce przedsiêbiorstw pañstwowych, w³adz miejskich i organizacji, hoteli prywatnych niemal nie by³o. W praktyce praw pozbawiono wówczas w³a¶cicieli obiektów oferuj±cych wiêcej ni¿ 15 miejsc noclegowych. I to jest pierwszy aspekt reglamentacji. Drugi aspekt, to ma³a dostêpno¶æ hoteli dla obywateli, a szczególnie mieszkañców miast (obostrzenia meldunkowe) w których by³y zlokalizowane. Swoje robi³ te¿ nieustanny brak wolnych pokoi i ceny. Z hoteli korzysta³y za to "osoby w delegacji", a z najlepszych obiektów, którymi zarz±dza³ Orbis, niemal wy³±cznie cudzoziemcy. Hotelarstwo siê rozwija³o, chocia¿ niejako wbrew ustrojowi, który pocz±tkowo uznawa³, ¿e hotele nie s± potrzebne. W latach 70. pojawi³y siê pierwsze obiekty wybudowane w zagranicznym standardzie, wybudowane przez zagraniczne firmy i dzia³aj±ce pod zagranicznymi szyldami, jak Holiday Inn, InterContinetal, czy Novotel.
Prze³omem okaza³y siê zmiany polityczno-ustrojowe w roku 1989. Pierwszym z "kamieni milowych", by³o otwarcie w pa¼dzierniku 1989 hotelu Marriott LIM, które zapocz±tkowa³o szerokie otwarcie Polski na ¶wiat. Chronologicznie drugim, ale wa¿niejszym, by³o uzyskanie przez w³a¶ciciela hotelu pierwszej decyzji o uniewa¿nieniu upañstwowienia hotelu. 15 grudnia 1989 formalnie, a 16 stycznia 1990 roku fizycznie, mecenas Zbigniew Chojnacki, odzyska³ hotel Pollera w Krakowie. W tym samym roku do prawowitych w³a¶cicieli wróci³y m.in. krakowskie hotele: Europejski, Polonia, Polski.
Okres ostatnich dwudziestu lat, to czas dynamicznych zmian w historii polskiego hotelarstwa. Nie tylko procesu reprywatyzacji i prywatyzacji bazy noclegowej, choæ trudno nie wspomnieæ o przekszta³ceniach licznych pañstwowych przedsiêbiorstw hotelarskich w spó³ki prawa handlowego, a przede wszystkim spó³ki akcyjne. Sztandarowym przyk³adem jest tu operator hotelowy - Orbis SA, który w 1997 roku trafi³ na Gie³dê Papierów Warto¶ciowych, a trzy lata pó¼niej zyska³ partnera strategicznego w postaci firmy Accor.
W Polsce pojawi³y siê miêdzynarodowe grupy i ³añcuchy hotelarskie. Wraz z nimi miêdzynarodowe systemy rezerwacyjne. Pojawienie siê takich systemów, w tym przede wszystkim zagranicznych, to kolejna zmiana ostatnich dwudziestu lat. Nie by³oby to mo¿liwe bez upowszechnienia siê w obiektach noclegowych komputerów, specjalistycznego oprogramowania, czy wreszcie Internetu. Nowe technologie sta³y siê jednym z narzêdzi, ale i przyczyn, g³êbokich zmian w sposobie zarz±dzania obiektami bazy noclegowej. To za¶ w po³±czeniu z nabywaniem do¶wiadczenia, doskonaleniem kwalifikacji, ale i wymagañ wobec zatrudnionego w hotelach, pensjonatach, czy domach wypoczynkowych, personelu, pozwoli³o na podniesienie poziomu obs³ugi go¶ci w obiektach noclegowych. Podniós³ siê standard funkcjonuj±cych i wprowadzanych na rynek obiektów.
Wspomniane zmiany nie by³yby mo¿liwe bez zaanga¿owania siê na polskim rynku hotelarskim kapita³u zagranicznego, wielu polskich inwestorów prywatnych i instytucjonalnych. Hotele sieciowe s± na ka¿dym rynku niezbêdne. Wprowadzaj± kapita³ i know how, edukuj± pracowników i go¶ci, przyci±gaj± zagranicznych turystów, daj±c im us³ugi ¶wiadczone na znanym im poziomie. Jednak to nie one, ale rodzime hotele w ka¿dym kraju s± "sol± rynku". S± indywidualne, niepowtarzalne, oddaj± klimat historyczny i spo³eczny kraju i narodu, w którym funkcjonuj±. W koñcu, dlatego, ¿e kieruj± sw± ofertê do szerokiego krêgu go¶ci. W Polsce, tylko niespe³na 12 proc. hoteli to obiekty sieciowe, czy wchodz±ce w sk³ad du¿ych miêdzynarodowych grup hotelarskich. Reszta to obiekty pojedyncze lub nale¿±ce do ma³ych formuj±cych siê jeszcze, obejmuj±cych najczê¶ciej 2-3 hotele grup kapita³owych.
W po³owie roku 2010 nak³adem miesiêcznika Hotelarstwo i Instytutu Hotelarstwa, uka¿e siê "Hotelarstwo w Polsce. Almanach 1990-2010", w którym przestawione zostan± zmiany ostatnich lat na rynku noclegowym, stan obecny oraz perspektywy. Zaprezentowani zostan± równie¿ ludzie hotelarstwa i bran¿y turystycznej, obiekty, sieci hotelowe oraz firmy pracuj±ce na rzecz bran¿y.
Tagi:
Dzia³ biura turystyczne:
Dzia³ dostawcy/us³ugodawcy bran¿y:
Dzia³ hotele, pensjonaty:
|
|
Starsze aktualno¶ci:
|
|
|
Zg³o¶ problem z t± stron± »
|
