Nowe unijne wytyczne mogą zagrozić regionalnym lotniskom

W odpowiedzi na konsultacje społeczne dotyczące proponowanych nowych zasad pomocy państwa dla sektora lotniczego, ACI EUROPE wezwało dziś Komisję Europejską do gruntownego ponownego przeanalizowania kluczowych elementów projektu wytycznych. Organizacja ostrzega, że ich obecny kształt może doprowadzić do osłabienia regionalnej łączności lotniczej, pogłębienia nierówności terytorialnych oraz wzrostu nastrojów antyunijnych w europejskich regionach.

Nowe wytyczne, określające zasady zarówno pomocy inwestycyjnej, jak i operacyjnej dla portów lotniczych, będą w dużej mierze kształtować przyszłość regionalnej łączności lotniczej - a tym samym atrakcyjność i odporność gospodarczą tych obszarów. W czasie, gdy nierówności terytorialne narastają, a wielu obywateli czuje się wykluczonych z możliwości gospodarczych, osłabienie regionalnych portów lotniczych i ich siatki połączeń byłoby krokiem w złym kierunku. Niestety, do tego właśnie może doprowadzić wdrożenie wytycznych w obecnej formie - uważa
Olivier Jankovec, dyrektor generalny ACI EUROPE.

Jak zaznacza ACI EUROPE, regionalne porty lotnicze to znacznie więcej niż infrastruktura transportowa. Pełnią one funkcję kluczowych węzłów gospodarczych, łącząc społeczności z rynkiem pracy, inwestycjami, turystyką, usługami publicznymi oraz jednolitym rynkiem europejskim. Ograniczenie możliwości wsparcia tych portów przez państwa członkowskie mogłoby prowadzić do większej izolacji regionów, spadku ich konkurencyjności oraz osłabienia odporności gospodarczej.

Organizacja wskazuje trzy obszary, które wymagają pilnej rewizji:

• Pięcioletnie ograniczenie oraz nowe warunki pomocy operacyjnej dla portów obsługujących od 500 tys. do 1 mln pasażerów rocznie.
  
  Zdaniem organizacji ta propozycja nie uwzględnia realiów ekonomicznych mniejszych portów regionalnych. Brak efektu skali, rosnąca sezonowość i zmienność ruchu, presja ze strony konsolidujących się linii lotniczych oraz utrzymująca się inflacja sprawiają, że lotniska te mają trudności z pokrywaniem kosztów operacyjnych - i sytuacja ta nie ulegnie szybkiej poprawie. Wnioski te znajdują potwierdzenie w licznych niezależnych analizach ekonomicznych, w tym badaniach zleconych przez samą Komisję Europejską. Tym bardziej zaskakujące jest, że zostały one pominięte, co może zagrozić długoterminowej rentowności tych portów.
  
• Zakończenie pomocy inwestycyjnej dla lotnisk obsługujących powyżej 3 mln pasażerów oraz wprowadzenie nowych, nieuzasadnionych warunków dla mniejszych podmiotów.
  Organizacja podkreśla, iż jest to istotne odejście od dotychczasowych zasad i nie odzwierciedla rzeczywistych potrzeb inwestycyjnych średniej wielkości portów regionalnych, które stoją przed poważnymi wyzwaniami kapitałowymi związanymi z modernizacją infrastruktury, poprawą bezpieczeństwa (w tym cyberbezpieczeństwa), przyspieszeniem procesów dekarbonizacji i adaptacji do zmian klimatu, zwiększaniem przepustowości oraz spełnianiem rosnących wymogów regulacyjnych.
  
  Ze względu na długoterminowy charakter tych inwestycji oraz stosunkowo niską stopę zwrotu, dostęp do finansowania prywatnego pozostaje ograniczony. Dlatego utrzymanie możliwości korzystania z pomocy inwestycyjnej dla lotnisk obsługujących do 5 mln pasażerów jest kluczowe dla dalszego wspierania gospodarek regionalnych oraz europejskiej sieci połączeń.
  
• Likwidacja pomocy na uruchamianie nowych tras lotniczych.
  
  Zdaniem ACI EUROPE, taki krok osłabiłby zdolność regionów do przyciągania i utrzymywania nowych połączeń, a tym samym ograniczyłby możliwości dywersyfikacji i rozwoju siatki połączeń lotniczych.