Kiedy biuro odpowiada za zgubiony bagaż?

Zgubienie lub kradzież portfela czy bagażu mogą skutecznie popsuć wakacje. Zdarza się, że biura podróży starają się wyłączyć swoją odpowiedzialność za rzeczy klienta utracone w trakcie imprezy turystycznej. Z taką praktyką nie zgadza się UOKiK. Kto i kiedy ponosi odpowiedzialność za utracone mienie turysty?

Zgubiony bagaż, kradzież rzeczy z hotelowego pokoju lub utrata portfela w trakcie zwiedzania zabytków to sytuacje, do których często dochodzi w trakcie wakacyjnych wyjazdów. Jaka jest rola biura podróży w przypadku, gdy ma miejsce któraś z wyżej wymienionych sytuacji?

Jeśli na wakacjach zorganizowanych przez biuro podróży dojdzie do zgubienia lub kradzieży rzeczy, np. z hotelowego pokoju, to za takie zdarzenie ponosi odpowiedzialność organizator imprezy turystycznej i jest to odpowiedzialność na zasadzie ryzyka, co oznacza, iż nie ma znaczenia czy touroperator ponosi winę za utratę rzeczy czy nie. Oczywiście w takim przypadku biuro może, a nawet powinno wystąpić do hotelarza z roszczeniem regresowym.

"Biuro podróży odpowiada za szkody wyrządzone klientowi m.in. gdy powstały w wyniku nienależytego wykonania umowy" - wyjaśnia Rafał Stępniewski z Rzetelnyregulamin.pl. "Od tej zasady istnieją wyjątki uregulowane w art. 11a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych. Organizator imprezy turystycznej nie będzie odpowiedzialny za szkody, jeśli niewykonanie albo nienależyte wykonanie zobowiązania zostało spowodowane wyłącznie działaniem lub zaniechaniem klienta. Odpowiedzialność wyłącza też tzw. siła wyższa, czyli działanie zewnętrzne niemożliwe do przewidzenia" - dodaje Stępniewski.

Inaczej będzie z kolei w momencie kiedy klient, wbrew zaleceniom pilota wycieczki, lekkomyślnie spaceruje po mieście z portfelem w tylnej kieszeni spodni i pada ofiarą kieszonkowców.

Obowiązujące przepisy jasno określają zasady odpowiedzialności organizatora imprezy turystycznej. Jednak biura podróży starają się jej uniknąć i czasem wprowadzają do umów zapisy całkowicie lub pośrednio wyłączających ich odpowiedzialność. Są to działania niezgodne z prawem i organizatorzy turystyki powinni się ich wystrzegać. Natomiast w przypadkach kradzieży lub innej utraty dóbr można próbować udowodnić działanie lub zaniechanie turysty i w ten sposób ratować się przed ponoszeniem odpowiedzialności. Niestety tego typu sytuacje mogą stać się także polem do nadużyć dla turystów. Niejedno biuro zna przypadki, kiedy turyści po utracie bagażu podawali jego zawyżoną wartość w celu uzyskania większego odszkodowania.

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów postanowił przyjrzeć się wybranym biurom podróży i skontrolować treść zawieranych przez nich umów. W efekcie podjętych działań Urząd uznał za niezgodny z prawem zapis mówiący o tym, że organizator nie ponosi odpowiedzialności za rzeczy skradzione podczas wyjazdu. Zdaniem UOKiK biurom podróży nie wolno całkowicie wyłączyć swojej odpowiedzialności za rzeczy klienta utracone podczas zorganizowanych przez nich imprez.