Czego szukają turyści na Podkarpaciu?

Turystyka aktywna, wypoczynek i turystyka kulinarna - takie były najczęściej wymieniane przez turystów motywy przyjazdu do województwa podkarpackiego. Podkarpacka Regionalna Organizacja Turystyczna zaprezentowała wyniki badań ruchu turystycznego za rok 2021.

Omawiająca wyniki badania ruchu turystycznego 2021 w województwie podkarpackim, dr Beata Gierczak-Korzeniowska z Uniwersytetu Rzeszowskiego podkreślała, iż w latach 2002-2019 ruch turystyczny w regionie sukcesywnie wzrastał. Załamanie spowodowane pandemią COVID-19 cofnęło turystykę na Podkarpaciu do poziomów z 2011 roku. Wedle wstępnych danych, województwo podkarpackie odwiedziło poniżej miliona gości. Oznacza to stratę od 275 milionów do co najmniej 323 milionów złotych.

W 2021 roku turyści stanowili 43,9 proc. przyjeżdżających, zaś jednodniowi odwiedzający - 56,1 proc.. Turyści stanowili zdecydowaną większość, bo aż 73,5% w powiatach o największym natężeniu ruchu turystycznego (powiaty: bieszczadzki, leski oraz miasto Rzeszów), natomiast odwiedzający jednodniowi dominowali w powiatach o umiarkowanym (67,7%) i najmniejszym (74,2%) ruchu turystycznym.

Jak podkreśliła dr Gierczak-Korzeniowska po zniesieniu obostrzeń dla branży turystycznej, województwo podkarpackie ponownie stało się drugim lub trzecim wyborem destynacji turystycznej dla uzupełniającego wyjazdu wypoczynkowego.

Ruch turystyczny na Podkarpaciu miał charakter głównie lokalny - 1/3 turystów stanowili mieszkańcy województwa podkarpackiego, pozostałe 20-25% przyjezdni w województw małopolskiego i śląskiego.

Turyści najczęściej przyjeżdżali własnymi samochodami, zauważalnie wzrosła liczba osób przyjeżdżających camperami. Niestety pandemia spowodowała niemal całkowity zanik przyjazdów turystów zagranicznych. Tylko 3,2% turystów na Podkarpacie przyjechało autokarami wycieczkowymi. Wyraźnemu spadkowi uległa również liczba turystów przyjeżdżających z odległych regionów Polski. Liczba turystów, którzy przylecieli samolotem oscyluje w okolicach 1%.

Najczęściej na Podkarpacie przyjeżdżały rodziny szukające miejsca do wypoczynku, indywidualni turyści, poszukujący możliwości aktywnego wypoczynku, jak i osoby przyzwyczajone do komfortu. Jeśli chodzi o formy turystyki aktywnej to w deklaracjach na temat powodu przyjazdu dominują wycieczki piesze, rowerowe oraz kajakarstwo.

W powiatach z największym natężeniem ruchu turyści najczęściej nocowali w hotelach, pensjonatach lub agroturystykach. Nieco inaczej ta kwestia prezentowała się w rejonach o umiarkowanym, lub mniejszym ruchu turystycznym, gdzie najpopularniejszą formą zakwaterowania był nocleg u rodziny, bądź znajomych. Zmianie uległa również długość pobytu. 32,8% turystów spędziło na Podkarpaciu 1-2 noclegi. 26,1% turystów wybrało 3-4 noclegi. 11,7% turystów zdecydowało się na 7-13 noclegów, a ponaddwutygodniowy wypoczynek wybrało 7,2% turystów.

Najczęściej wymienianymi przez turystów atrakcjami Podkarpacia były Bieszczady, Solina, Rzeszów, Bieszczadzka Kolejka Leśna, Sanok, Magurski Park Narodowy, Stępina, Przemyśl, Cisna, a także podkarpackie cerkwie i muzea. W powiatach o największym ruchu turystycznym, turyści swoją wiedzę o atrakcjach turystycznych czerpali głównie z internetu (45,5%) oraz od rodziny i znajomych (40%). Prawie 60% turystów, którzy swoją wiedzę czerpali z internetu wskazało, że korzystało z wyszukiwarki Google oraz ze stron poświęconych województwu podkarpackiemu. 22% za główne źródło wiedzy wskazało Facebooka.

Prawie 86 proc. turystów odwiedzających województwo podkarpackie samodzielnie organizowało sobie nocleg. Średni przychód z 1 turysty mieścił się w przedziale 850-1000 złotych. Turyści najwięcej wydawali na noclegi, jedzenie, transport, atrakcje oraz zakupy. Uśredniony turysta na Podkarpaciu to osoba dość młoda, w wieku do 45 lat, z wyższym wykształceniem, pracująca na umowę o pracę, która szuka informacji w internecie i samodzielnie organizuje sobie wypoczynek.

Badając zachowania turystów przedstawiciele PROT zauważyli trzy dominujące modele pobytu: nocleg w jednym miejscu, nocleg w jednym miejscu, które stawało się bazą do jednodniowych wycieczek, a także podróże do kilku miejsc pobytu.

Dr Krzysztof Szpara z podkarpackiego oddziału Polskiego Towarzystwa Geograficznego scharakteryzował trendy zauważone wśród jednodniowych odwiedzających. 90 proc. z nich to mieszkańcy województwa podkarpackiego. Pozostałe 10% stanowią mieszkańcy województw sąsiednich. Motywacje do przyjazdu są podobne jak wśród turystów- możliwości uprawiania turystyki aktywnej, wypoczynek bierny oraz turystyka kulinarna.ponad 98 proc. jednodniowych odwiedzających organizuje sobie pobyt samodzielnie. Najwięcej, bo 46,4 proc. jednodniowych odwiedzających spędza w miejscu docelowym 7-12 godzin.Niecałe 32% przyjeżdża na 4-6 godzin, a ponad 20% - na zaledwie 1-3 godzin. Jednodniowi odwiedzający generują średni przychód w wysokości 100 zł.

Z Podkarpackiego Barometru Turystycznego wyłania się taki obraz jednodniowego odwiedzającego: człowiek bardzo młody, od 18-25 lat, posiadający wykształcenie średnie, mieszkający głównie na wsi lub w mieście od 10-50 tys. mieszkańców, bez dzieci, głównie bazuje doświadczeniach w poszukiwaniu atrakcji, organizuje pobyt we własnym zakresie, przyjeżdża samochodem osobowym z osobą towarzyszącą.

Respondenci wysoko ocenili walory wypoczynkowe województwa podkarpackiego, przy czym oceny turystów były zawsze znacznie wyższe od ocen odwiedzających jednodniowych. Ponadto oceny nawiązywały do typów powiatów. Można zaobserwować zależność - im wyższe natężenie ruchu turystycznego, tym wyższe oceny.